بهترین انیمیشن‌های کوتاه تاریخ (۲۵)


ایما موزیک – احسان درخشنده:

شناسنامه‌ی اثر

نام اصلی (به زبان فرانسوی): Le gouffre
کشور تولیدکننده:‌ کانادا
شرکت تولیدکننده: لایتنینگ بوی استودیوز (Lightning Boy Studios)
کارگردان: کارل بوشمن (Carl Beauchemin) / توما کرتشن (Thomas Chrétien) / دیوید فارست (David Forest)
سال تولید: 2014 میلادی
مدت زمان: 11 دقیقه
ژانر: ماجرایی

انیمیشن کوتاه «پرتگاه»‏

خلاصه داستان

دو مسافر، در مسیر سفر خود به یک پرتگاه می‌رسند؛ پرتگاهی بزرگ که به نظر گذشتن از آن امری محال است. دو همسفر با عزمی راسخ تصمیم می‌گیرند از پرتگاه گذر کنند. آن‌ها دست به کار ساختنِ پلی ابتکاری و جالب می‌شوند اما مصائب و مشکلات فراوان یکی یکی از راه می‌رسند و اوضاع را هر لحظه وخیم‌تر می‌کنند. در این شرایط بغرنج، آیا دو دوست می‌توانند به سلامت از پرتگاه عبور کنند؟

جوایز و افتخارات شاخص

– کسب جایزه‌ از «جشنواره‌ی بین‌المللی فیلم هارلِم» (Harlem International Film Festival) در بخش «بهترین انیمیشن» / سال 2014 میلادی
– نامزد کسب جایزه از «جشنواره‌ی بین‌المللی فیلم کوتاه پالم اسپرینگز» (Palm Springs International ShortFest) در بخش «بهترین انیمیشن» / سال 2014 میلادی
– کسب جایزه از «جشنواره‌ی فیلم یانگ‌کاتس» (YoungCuts Film Festival) در بخش «بهترین انیمیشن» / سال 2014 میلادی

درباره‌ی اثر

یکی از وجوه متعالی هنر، زنده نگه داشتن خصایص و ویژگی‌های پسندیده‌ی انسانی است. بسیاری از هنرمندان برجسته، در آثار شاخص خود،‌ مخاطبان را به سرلوحه قرار دادن صفاتی از قبیل «امید»، «پشتکار»، «محبت»، «انسان‌ دوستی»، «کمک به هم‌نوع» و… دعوت می‌کنند. فرقی ندارد که هنرمند از طریق چه بستر و عرصه‌ای هنر خود را عرضه ‌می‌کند (مجسمه‌سازی، نقاشی، موسیقی، فیلم‌سازی و…)، مهم این است که هدفی متعالی پشت هنر وجود داشته باشد و انتقال پیام هنرمند به درستی صورت پذیرد. آن‌ گاه است که هنرِ برخاسته از روح و جانِ هنرمند، بر دل مخاطب می‌نشیند و چشم‌انداز او را به افقی فراتر از مسائل پیش پا افتاده و سطحی دنیوی معطوف می‌سازد.

ویژگی‌هایی را که در بالا بر شمردیم، تا حدود زیاد در انیمیشن کوتاه «پرتگاه» وجود دارند. به صراحت می‌توان گفت که سازندگان این انیمیشن، هدفی والا را برای اثر خود برگزیده‌اند و پیام مرتبط با این هدف را، با استفاده از تکنیک‌های چشمگیر و گوش‌نواز هنری ارائه نموده‌اند. بله، «پرتگاه» اثری است مملو از خصوصیات و وجوه عالی‌مرتبه‌ی بشری از جمله «امیدواری»، «تلاش» و «تسلیم ناپذیری در مقابل مشکلات». به بیان دیگر، بیننده اثری را تماشا می‌کند که بسیاری از احساسات مثبت و خوب را در وجودش بیدار می‌کند.

در «پرتگاه» نشانه‌هایی وجود دارد که همین نشانه‌ها، یک پس‌زمینه‌ی مناسبِ داستانی را در اختیار مخاطبان قرار می‌دهند. به عنوان مثال، بیننده با مشاهده‌ی تکه‌ الوارهای موجود در لبه‌ی پرتگاه، در می‌یابد که پیش‌تر، اهالیِ دهکده‌ی مجاورِ پرتگاه، تلاش‌هایی را برای ساختن پل بر روی دره‌ی عریض و طویل انجام داده‌اند ولی کوشش‌های آن‌ها همگی عقیم و بی‌ثمر مانده‌اند. از دیگر سو، طوری که اهالی به تلاش‌های دو همسفر برای ساختن پل می‌نگرند، به خوبی بیان‌گر این مطلب است که محلی‌ها هیچ امیدی به ساخته شدن پل ندارند.

اما در بین همین اهالی، دختر بچه‌ای وجود دارد که حسابش با بقیه متفاوت است. او مشتاقانه روند ساخت پل را تعقیب می‌کند و در دل امیدوار است احداث پل به سرانجام برسد. او هنوز از فطرت پاک و الهی خود چندان فاصله نگرفته و به همین خاطر است که در هنگام بروز مشکل برای دو همسفر، اولین کسی است که به یاری آن‌ها می‌شتابد. همین دخترِ به ظاهر کوچک، با اقدامِ به ظاهر ناچیز خود، الهام‌بخشِ تمامِ آدم‌بزرگ‌های گرداگرد خود می‌شود و آن‌ها را نیز به کمک‌رسانی به هم‌نوع ترغیب می‌کند.

از سوی دیگر،‌ دو دوست را می‌توان الگویی ایده‌آل برای این دختر بچه دانست. دختر بچه‌ای که آینده از آنِ اوست و نحوه‌ی نگرش او به زندگی می‌تواند تأثیراتی عمیق بر روی زندگی سایرین گذارد (همان‌طور که نگرشِ امیدمحورِ دو همسفر، تأثیری عمیق بر طرز فکر و جهان‌بینی اهالی می‌گذارد). با این که سرنوشتِ یکی از دو دوست با تلخی به پایان می‌رسد، ولی لحظه‌ای که او با اسلحه‌ی مُنَوّرانداز خود شلیک می‌کند، بی‌تردید ماندگارترین لحظه‌‌ی اثر است؛ لحظه‌ای که نشان می‌دهد امید کماکان زنده است و باید برای رسیدن به هدف، بی‌وقفه تلاش کرد.

جدای از مسائل محتوایی، انیمیشن پرتگاه از سایر لحاظ نیز اثری قابل توجه و برجسته است. موسیقیِ متنِ اثر هم‌خوانی خوبی با روندِ رویدادها دارد و بسیار قوی و در موقع لزوم، حماسی است.

جلوه‌های تصویری نیز خوب از کار در آمده‌اند. نگاه سینمایی سازندگان، در پردازشِ صحنه‌های اکشن و حادثه‌‌ای کاملاً‌ مشهود است و زوایای تصویریِ روایتِ داستان (زاویه‌ نگاه دوربین به اتفاقات)، به خوبی حس مشاهده‌ی یک اثر مُهَیّج را به مخاطب منتقل می‌کند. به تصویر کشیدن ایده‌ای ابتکاری در طراحی پل، بهره‌گیری از نورپردازی‌های زیبا و شگفت‌انگیز، نمایش صحنه‌های طوفان و بارندگی با جزییات فراوان، طراحی شخصیت‌های قابل قبول از لحاظ گرافیکی، و نشان دادن مناظر زیبا (در اوقات مختلف شبانه‌روز)، تنها بخشی از ویژگی‌هایِ بارزِ انیمیشنِ معرفی شده در این بخش هستند.

از آنجایی که کلام قدری به درازا کشیده شده، از پرداختن به سایر جزییات انیمیشن «پرتگاه» صرف نظر می‌کنیم و کشف و شهود آن‌ها را به خود شما واگذار می‌نماییم. در پایان،‌ با ذکر سه بیت شعر از شاعر شیرین‌سخن «نظامی گنجوی»، بحث را به پایان می‌رسانیم. این ابیات، قرابت معنایی زیبایی با انیمیشن کوتاه «پرتگاه» دارند:

نومید مشو ز چاره جستن کز دانه شگفت نیست رستن
کاری که نه زو امیدداری باشد سبب امیدواری
در نومیدی بسی امید است پایان شب سیه سپید است

در صورت پخش نشدن ویدئو بر روی لینک زیر کلیک کنید

انیمیشن کوتاه «پرتگاه»‏